 |
|
|
Kultura Zedmar. Na rubieży neolitu "zachodniego"
Witold Gumiński (Warszawa)
Kultura a formacja gospodarcza
W niedawno opublikowanym artykule (Gumiński 1999) starałem się wykazać, że kultura Zedmar jest zupełnie odrębną jednostką taksonomiczną w stosunku do kultury Narva, z którą często była (i nadal jest ) łączona. Moim zdaniem jedynym istotnym elementem wspólnym dla obu wymienionych kultur jest zasadniczo zbieracko-łowiecki charakter gospodarki. Z tego powodu obie kultury włączane są do szerokiej strefy tzw. paraneolitu. Terminem paraneolit określa się kultury chronologicznie współczesne klasycznemu neolitowi europejskiemu, wytwarzające ceramikę (stanowiącą główny nowy atrybut technologiczny młodszej epoki kamienia) i których podstawą utrzymania jest nadal zdobywanie (a nie produkcja) zasobów pożywienia, analogicznie jak to miało miejsce we wcześniejszych okresach epoki kamienia. Sama więc przynależność danej kultury do paraneolitu nie pociąga za sobą żadnej konotacji pokrewieństwa kulturowego, a jedynie świadczy o pewnym stopniu (etapie) rozwoju cywilizacyjnego, przede wszystkim gospodarczego.
więcej
|
Kultura Zedmar a kultura Narva. Razem czy osobno.
Witold Gumiński (Warszawa)
Wstęp - problemy taksonomiczne w badaniach neolitu północno-wschodniej Europy.
W badaniach wczesnoneolitycznych, lub raczej wczesnoceramicznych kultur północnej i wschodniej Europy problematyka taksonomiczno-terminologiczna jest nadal żywo dyskutowana. Nie zaakceptowano dotąd jednej nazwy dla całej tej strefy kulturowo-cywilizacyjnej, choć definiuje się ją z reguły w oparciu o podstawy gospodarki, w której dominowało wciąż jeszcze przyswajanie (a nie produkowanie) zasobów pożywienia. Nazwy poszczególnych kultur tej strefy są z reguły niefrasobliwie tworzone i zmieniane, a kryjący się za nimi zakres znaczeniowy jest bardzo słabo definiowany, stąd też dosyć dowolnie łączony lub dzielony w najróżniejsze asocjacje (Werbart 1994; Werbart 1998).
więcej
|
Artykuł w druku - streszczenie
Szczepanki 8. Nowe stanowisko torfowe kultury Zedmar na Mazurach
Witold Gumiński (Warszawa)
Artykuł prezentuje wstępne wyniki pierwszych dwóch sezonów badawczych nowoodkrytego stanowiska torfowego Szczepanki (8). Rejon, gdzie znajduje się opisywane stanowisko, należy do południowo-wschodniej części Krainy Wielkich Jezior Mazurskich, która hydrograficznie związana jest z dorzeczem środkowej Wisły. Stanowisko to położone jest na byłej jeziornej wyspie, obecnie w obrębie torfowiska Staświny. Wyspa ta leżała w samej południowej części byłego jeziora, na wprost wpływającego do niego potoku Pamer. Ok. 1km na północ od tego stanowiska leży inne, bliźniacze stanowisko Dudka, znane z szeregu publikacji (GUMIŃSKI, FIEDORCZUK 1988; 1990; FIEDORCZUK 1995; NALEPKA 1995; GUMIŃSKI 1995; 1997a; 1997b; 1998; 1999a; 1999b; 2001a; 2003a; 2003b; GUMIŃSKI, MICHNIEWICZ 2003; TOMEK, GUMIŃSKI 2003).
więcej
|
|
|
|
